17 Buzulkuşu Türü

Adelie Buzulkuşları (Penguenleri)

70 cm uzunluğunda olan bu buzulkuşları Antarktika, Güney Shetlands, Güney Orkneys, Bouvet, Balleny ve Peter Island bölgesinde yaşarlar. Şu anki nüfuslarının 2,5 milyona yaklaşık olduğu belirtiliyor. 170 metre derinliğe dalabilen bu buzulkuşları suyun altında 5 dakika kadar kalabiliyor.

Afrika Buzulkuşusu (Pengueni)

Boyları genellikle 68 cm olan Afrika buzulkuşlarının Nambiya ve Güney Afrika’da yaşarlar. Bu türün sayılarının azaldığını söylemek mümkün. Şu an için dünya üzerinde 70.000 civarında Afrika Buzuklkuşusu bulunmakta. Bu buzulkuşlarının da 130 metreye kadar dalış yapabildiği belirtiliyor.

Chinstrap Buzulkuşusu (Pengueni)

South Sandwich Islands, Antarctic Peninsula, South Orkneys, South Shetlands, South Georgia, Bouvet, Balleny ve Peter Island’ bölgelerinde yaşayan bu buzulkuşu türünün boyları genellikle 74 cm’i bulur. Şu an dünya üzerinde 7,5 milyon adet olduğu söyleniyor.

Erect-crested Buzulkuşusu (Pengueni)

4 kg ağırlığında ve 67 cm uzunluğunda olan bu buzulkuşları Antipodes, Bounty, Auckland ve Campbell Adalarında yaşarlar. Yeni Zelanda bölgesindeki bu türün nüfusu ise 170.000 civarında olduğu tahmin ediliyor.

Fiordland Buzulkuşusu (Pengueni)

Yeni Zelanda’da yaşayan başka bir tür olan Fiorland Buzulkuşlarının sayısı 3000 civarında. 55 cm boyunda olan bu buzulkuşlarının ortalama ağırlıkları da 4 kg. Ana yaşam alanları ise Yeni Zelanda’daki Fiorland ve Stewart Adaları.

Galapagos Buzulkuşusu (Pengueni)

Dünyada sadece 1000 tane kaldığı söylenen Galapagos Buzulkuşları, isimlerini yaşadıkları yer olan Galapagos adalarından almıştır. Oratalama olarak 49-50 cm boyunda olan bu türün yaklaşık ağırlıkları ise 2,5 kg kadar.

Gentoo Buzulkuşusu (Pengueni)

Subantarctic Adaları ve Antarctic Peninsula bölgesinde yaşayan bu buzulkuşlarının boyları 80 cm’i bulabiliyor. Şu an için yaklaşık 320.000 kadar sayıları olan Gentoo Buzulkuşları’nın ortalama ağırlıkları da 5 kg’ı bulabiliyor.

Humboldt Buzulkuşusu (Pengueni)

Kuzey Şili ve Peru’da yaşayan bu türün boyu genellikle 70 cm ve altında oluyor. 150 metre derinliğe dalabilme yeteneğine sahip olan bu buzulkuşların sayısı 12.000 civarında.

İmparator Buzulkuşusu (Pengueni)

Buzulkuşu ailesinin en bilindik üyesi olan İmparator Buzulkuşları, Antartika’da yaşıyor. Boyları 120 cm ulaşan bu türden dünya üzerinde 220 bin civarında kaldığı söyleniyor.

Kral Buzulkuşusu (Pengueni)

Marion, Prince Edward, Crozet, Kerguelen, Heard, Macquarie, Güney Georgia ve Falkland Adaları’nda yaşayan Kral Buzulkukuşları’nın nüfusunun 2 milyon olduğu belirtiliyor.

Küçük (Mavi) Buzulkuşu (Penguen)

Avustralya ve Yeni Zelanda’da bulunan 500.000 civarındaki bu türün boyu en fazla 43 cm’e ulaşıyor. Adlarını mavi renk tüylerinden ve diğer türlere göre daha küçük olmalarından dolayı alan bu buzulkuşların sayılarının azalmasındaki en büyük etkenlerden biri de adada yaşan araç sürücülerin bu buzulkuşlarını karşıdan karşıya geçerken araçlarıyla ezmeleri olarak belirtiliyor.

Macaroni Buzulkuşusu (Pengueni)

Sayıları 9 milyonu bulan bu türün yaşam alanı da oldukça geniş. Güney Georgia, Güney Sandwich, Güney Orkneys, Güney Shetlands, Bouvet, Prince Edward, Marion, Crozet, Kerguelen, Heard, Falklands, Şili, Arjantin ve Antartik Peninsula bölgelerine yayılmış olan bu türün sayıları 9 milyonu buluyor. 70 cm boyunda olan bu buzulkuşlarının ağırlıkları 5,5 kg’a ulaşabiliyor. 15 ile 70 metre derinliğe dalabilen bu buzulkuşları bazen 100 metreye kadar da dalabildikleri biliniyor.

Magellanic Buzulkuşusu (Pengueni)

Şili, Arjantin ve Falkland Adaları’nda yaşayan Magellanic Buzulkuşusu’nun nüfusunun 1,8 milyon civarında olduğu söyleniyor.

Rockhopper Buzulkuşusu (Pengueni)

Bu buzulkuşu türü Kuzey, Günet ve Doğu bölgesi olarak 3 farklı yerde yaşıyor. Güney’de Falkland Adaları, Arjantin ve Şili, Doğu’da Marion, Prince Edward, Crozet, Kerguelen, Heard, Kuzey’de ise Tristan de Cunha, Gough, St Paul ve Amsterdam Adalarında yaşıyor. Bu türün boy uzunluğu 52 cm’e ulaşabiliyor.

Royal Buzulkuşusu (Pengueni)

Avustralya ve Antartika’da yaşayan bu buzulkuşları genellikle 70 cm boyunda olurlar. Dış görünüşleriyle Macaroni Buzulkuşları’yla de sıklıkla karıştırılan bu tür kimi otoriteler tarafından Royal Buzunlkuşlarının Macaroni’nin alt sınıfı olarak tanımlar.

Sarı Gözlü Buzulkuşu (Penguen)

Nesli tükenmekte olan bir diğer buzulkuşu türü de Sarı Gözlü Buzulkuşu’dur. Ortalama olarak 55 cm uzunluğu olan bu tür, Yeni Zelanda’da yaşamakta. Bu türden dünya üzerinde sadece 1500 adet buzulkuşu kaldığı tahmin ediliyor. Bu buzulkuşu türü 200 metreye kadar dalış yapabiliyor.

Snares Buzulkuşusu (Pengueni)

3 kg ağırlığında olan Snares Buzulkuşları’nın boyları da 50 cm civarındadır. Dünya üzerinde yaklaşık 30.000 kadar Snares Buzulkuşusu bulunur. Bu tür, ismini de yaşadığı yer olan Snares Adalarından almakta.

Sakallı Buzulkuşu (Pygoscelis antárctica)

Sakallı buzulkuşu (Pygoscelis antárctica) Antarktika çevresindeki deniz­lerde ve Büyük Okyanus’un güneyinde yaşar. Adını, kulaklarından başlayıp çenesinin altın­dan geçen siyah ince bir çizgiden alır.

Sarı Gözlü Buzulkuşu

Sarı Gözlü Buzulkuşu sadece Yeni Zelanda ile çevre adalarında üreyen bu buzulkuşu, bulunduğu yerden ayrılmaz ve genellikle üreme bölgesinde durur. Ormanlık bölgelerde büyük koloniler oluşturarak ürer, ancak yuvalar birbirinden ayrı olur. Ayrıntılı incelemeler sonucunda, bu türün yavrularının, en çok, yumurtadan çıktıktan sonraki ilk hafta içinde öldükleri saptanmıştır. Yavrulardan bir kısmı ana babaları tarafından ezilme sonucu, bir kısmı sularla sürüklenerek ya da yırtıcı hayvanlarla yem olarak ölürler. Bu nedenle yavruların ancak % 15 kadarı erişkin hale gelebilmekte, geri kalanları ise erginleşmeden ölmektedir. Sarı Gözlü Buzulkuşu’nun başında hafifçe uzamış tüylerden oluşan bir çizgi vardır. Bu gözlerden başlayarak başın arkasını dolaşır. Yaklaşık boyu 30 santimdir. Sarı Gözlü Buzulkuşu genelde toprağın altına, kovuklara ve kaya yarıklarına yuva yapar.

Buzulkuşu

Penguen, beyaz kafa anlamına gelen iki eski Gal kelimesinden oluşmuştur. Başlangıçta bu adla Kuzey Atlas Okyanusunun soyu tükenmiş olan Büyük Ustura Gagalı Martısı kasdedilirdi. 150 yıl önce bu ad denizcilerce, martıya biraz benzeyen güney kuşlarına verildi.

== Kelimenin Kökeni ==
Penguenlerin bilimsel adı Spheniscidae‘dir Eski Yunanca Spheniskos kelimesinden türemiştir ve penguenin yüzgece benzeyen dar kanatlarını anlatan “küçük kama” anlamına gelir. Buzulkuşu ise yabancı kökenli penguen sözüne Türkçe karşılığı olarak önerilmektedir, türetilmiştir. Buzulkuşu kanatları uçmaya yaramazlar ama buzulkuşunun çok iyi bir şekilde yüzmesini sağlarlar.

== Biyolojik Sınıflandırmaları ==
Buzulkuşları, buzulkuşugiller (Spheniscidae) familyasını oluşturur aittir. Buzulkuşları uçamayan, dimdik durabilen, perde ayaklı deniz kuşlarıdır. Buzulkuşları Güney Kutbu, Yeni Zelanda, Avustralya, Güney Amerika, Güney Afrika ve Galapagos kıyılarında yaşarlar. Buzulkuşları Kuzey Kutbunda bulunmazlar. Buzulkuşlarının Antartika dışında yaşayanlarının, su akıntıları ve yüzen buzlarla Güney Kutbu’ndan geldikleri sanılmaktadır.
2010 yılında bulunan 36 milyon yıl öncesine ait buzulkuşu fosili ile de buzulkuşların geçmişinde yeni bir dönem açılmıştır. Bu buzulkuşu buzlar arasında çok iyi korunmuş ve iyi durumdadır. İncelemeler sonucu bu buzulkuşunun melanozomları fırtına kuşu ve albatrosa benzediği tespit edilmiştir. Bu buzulkuşu ile tespit edilen en ilginç veri ise eskiden buzulkuşlarının renklerinin kavrengi ve kırmızı olmasıdır. Buzulkuşları eski ve ilkel bir gruptur. Buzulkuşları deniz yaşamıyla üstün bir uyum sağlayacak şekilde gelişim göstermişlerdir. Diğer kuşlarla olan akrabalıkları hala tartışılmaktadır.

== Türleri ==
Buzulkuşlarının büyüklük bakımından 30 – 105 cm. arasında değişik 17 kadar türü bilinmektedir. En iri buzulkuşları 45 kg ağırlığa kadar ulaşabilen ile İmparator buzulkuşudur. Buzulkuşlarının sıcak bölgelere doğru gidildikçe boyları küçülür. Sarı gözlü buzulkuşları 20 yıl ya da daha uzun bir süre, İmparator buzulkuşları ise 30 yıl kadar yaşarlar.

== Beslenme ==
Buzulkuşu denizlerdeki kabuklular, balık ve mürekkepbalıkları ile beslenir. Buzulkuşunun temel besini balık, supya ve karidestir. Buzulkuşları bunların hepsini de suyun altında yakalar. Buzulkuşları karadabesini nasıl yiyeceklerini bilmezler. Hayvanat bahçelerinde yeni gelen buzulkuşları, kendilerine atılan balıkları yerden almasını öğreninceye kadar haftalarca bakıcılar yardımı ile beslenirler. Buzulkuşu tüyleri kuş tüylerine hiç benzemez. Buzulkuşlarının sırtları siyah veya gri, karın kısımları beyaz ince ve pulsu tüylerle örtülüdür. Buzulkuşu türleri birbirinden, başlarındaki renkli tüyleriyle ayrılır. Buzulkuşları, kuyrukları kısa ve ayakları vücutlarının gerisinde olduğundan rahatlıkla dimdik ayakta durabilirler.

== Vücut Yapıları ==
Buzulkuşları denizde, saatte 10 deniz mili ile yüzebilirler. Hatta gerektiğinde buzulkuşları bu hızlarını iki katına çıkarabilirler.
Buzulkuşlarının kanatları uzun telek tüylerinden yoksun olup, kırılmadığı için uçmaya yaramaz. Buna karşılık buzulkuşları yüzerken çok kuvvetli yüzgeç vazifesi görür. Buzulkuşları, buz üzerinde sıçrar ve çok iyi kayar. Buzulkuşları göğüslerinin üzerinde yatarak yüzgeç kanatlarının yardımıyla kızak gibi kayarak, karada birkaç yüz kilometre içeriye kadar girebilirler. Buzulkuşları yalnız üreme mevsimlerinde yumurtlamak için karaya çıkarlar. Buzulkuşları vücutlarını örten sık tüyler ve deri altlarındaki kalın yağ tabakaları ile Antarktika’nın 0’ın altındaki dondurucu soğuklarından korunurlar.
Buzulkuşları vücut ısılarını ayarlayan otomatik bir mekanizmaya sahiptirler. Buzulkuşları gerektiğinde kan damarlarıyla deriye giden kanı azaltarak, yükselterek ve tüylerini dikleştirerek vücut sıcaklıklarınıkontrol ederler.
Güney Kutbu buzulkuşları 40 °C’lik vücut ısılarıyla -40 °C’lik Antarktika soğuğuna dayanabilirler. Buzulkuşlarının vücutlarındaki tüy, yağ ve besinlerden elde ettikleri enerji ve kontrol mekanizmalarıyla 80 °C’lik (40°C / -40°C) ısı farkına dayanırlar.

== Dünya Üzerindeki Dağılımları ==
Buzulkuşları içinde en bilinenlerden Antarktika’nın kral buzulkuşları günde ortalama 140 defa suya dalarlar. Buzulkuşları bunun ancak yüzde onunda av yakalayabilirler. Buzulkuşlarının tüy dipleri deriye yakın kısımda ısıya karşı izole bir iç tabaka meydana getirerek soğuktan emniyetle korur.